Lichtkoepel zonder opstand

Bij een losse koepel telt maar één maat: de dagmaat. Dat is de binnenwerkse maat van de opstand, gemeten aan de bovenkant waar de koepel op rust. Meet de breedte en de lengte allebei op twee plekken (links en rechts, voor en achter) en noteer de kleinste waarde. Meet in centimeters en rond af op hele centimeters.

Controleer daarna de diagonalen. Zijn beide diagonalen even lang, dan staat de opstand haaks en sluit een nieuwe koepel rondom gelijkmatig aan. Verschillen ze meer dan een centimeter, dan is de opstand vervormd; in dat geval is een complete set met nieuwe opstand de betere keuze.

Ter oriëntatie: de buitenmaat van een koepel is circa 16 cm groter dan de dagmaat en de daksparing (de opening in het dak) circa 20 cm. Die twee maten heeft u alleen nodig als u óók de opstand vervangt of een geheel nieuwe dakopening maakt. Meet dus nooit de buitenrand van de oude koepel of de dakopening op: die maten zijn groter dan de dagmaat die u moet bestellen.

Weet u niet zeker welke maat u voor u heeft? Lees dan eerst wat een dagmaat is voordat u bestelt.

Niet elke bestaande opstand verdient een nieuwe koepel. Vervang de opstand mee in de volgende situaties:

**Zichtbare schade.** Scheuren in de opstandwand, sterk verkleurd of verbrokkeld PVC, loszittende hoekverbindingen of een flens die niet meer plat op de dakbedekking ligt. Een nieuwe koepel op een beschadigde opstand lost het onderliggende probleem niet op.

**Lekkagesporen.** Vochtplekken op het dakbeschot of aan het plafond rondom de koepel wijzen op waterindringing bij de opstandvoet. Herstel van de afdichting kan volstaan, maar bij zichtbare vochtschade in de constructie is vervangen van de opstand de veiligste route.

**Te lage opstand.** Een opstand van minder dan 16 cm hoogte geeft op een dak met weinig afschot een verhoogd lekrisico. Ligt er na regen water rond de opstandvoet, kies dan een hogere uitvoering (30 of 50 cm) bij het vervangen.

**Isolatie-eisen.** Wilt u met een driewandige, vierwandige of ISO-koepel een lage systeemwaarde halen, dan is de opstand de zwakke schakel. Een geïsoleerde opstand (PVC BF16 EP met EPS-kern, Uup ca. 0,59 W/m²K) is dan nodig om het rendement van de betere koepel ook daadwerkelijk te benutten. Op een oude, ongeïsoleerde opstand haalt u die winst niet.

Meer weten over de keuze? Bekijk de opstanden met koepel of lees de gids opstand kiezen.

Omdat u alleen de koepel vervangt, kunt u meteen upgraden naar een betere uitvoering, zolang de dagmaat gelijk blijft. Dat is de goedkoopste manier om het comfort onder een bestaande dakopening te verbeteren.

**Wandigheid.** Enkelwandig (U 5,70 W/m²K) hoort alleen in onverwarmde ruimtes zoals een schuur of garage. Dubbelwandig (U 2,94 W/m²K) is de minimumstandaard voor verwarmde ruimtes en voorkomt condensatie aan de binnenzijde. Driewandig (U 1,92 W/m²K) is de aanbevolen keuze voor badkamers en slaapkamers, vierwandig (U 1,43 W/m²K) voor woningen met hoge energie-eisen. Zat er een enkelwandige koepel op uw dak, dan is de overstap naar dubbel- of driewandig bij een vervanging de meest voelbare verbetering.

**Materiaal.** Acrylaat is krasvaster en helderder (circa 92% lichtdoorlatendheid bij helder) en de meest gekozen optie. Polycarbonaat is aanzienlijk slagvaster en de betere keuze als de oude koepel door hagel of takken beschadigd raakte.

**Beglazing.** Helder geeft maximale lichtopbrengst en direct zicht op de lucht; opaal verspreidt het licht diffuus, geeft privacy en voorkomt verblinding. Voor woonkamers, slaapkamers en badkamers is opaal doorgaans de prettigste keuze, voor bergingen en werkruimtes helder.

Het vervangen van uitsluitend de koepel is een klus van 1 tot 2 uur en vraagt geen dakdekkerswerk.

1. Draai de bevestigingsschroeven of -klemmen van de oude koepel los en til de koepel van de opstand. Doe dit op een windstille dag; een losse koepel vangt veel wind.

2. Maak de bovenrand van de opstand schoon. Verwijder oude kitresten, mos en vuil, zodat de nieuwe koepel vlak aansluit.

3. Controleer de opstand nog één keer op scheuren en op de staat van de afdichting rondom de voet. Dit is het enige moment waarop u er goed bij kunt.

4. Plaats de nieuwe koepel haaks op de opstand en zet hem vast volgens de meegeleverde beschrijving. Bij een ventilerende uitvoering zet u het scharnier aan de windzijde.

5. Controleer bij een ventilerende koepel of hij volledig sluit en vrij opent voordat u van het dak gaat.

Bewaar de oude koepel tot de nieuwe geplaatst en gecontroleerd is, zodat u de dakopening bij onverwachte regen tijdelijk kunt afdekken. Acrylaat en polycarbonaat zijn aan het einde van hun levensduur recyclebaar via de kunststofinzameling.